Πως να σώσετε ένα υπερποτισμένο φυτό

Το υπερβολικό πότισμα είναι από τις συχνότερες αιτίες εξασθένησης ενός φυτού σε γλάστρα.

Ένα υπερποτισμένο φυτό δεν υποφέρει μόνο από την ποσότητα του νερού αλλά κυρίως από την έλλειψη οξυγόνου στις ρίζες του. Είτε πρόκειται για φυτό εσωτερικού χώρου είτε για γλάστρα σε μπαλκόνι ή αυλή, η παρατεταμένη υγρασία μπορεί να οδηγήσει σε σήψη ριζών και σταδιακή κατάρρευση του φυτού. Η έγκαιρη αναγνώριση του προβλήματος και οι σωστές κινήσεις αυξάνουν σημαντικά τις πιθανότητες να επανέλθει.

Το πρώτο βήμα όταν διαπιστώσετε ότι έχετε ένα υπερποτισμένο φυτό είναι να σταματήσετε άμεσα κάθε επιπλέον πότισμα. Το έδαφος που παραμένει συνεχώς κορεσμένο εμποδίζει την αναπνοή των ριζών, δημιουργώντας συνθήκες που ευνοούν μυκητολογικές προσβολές. Η υπερβολική υγρασία δεν είναι απλώς περίσσεια ποσότητα νερού, είναι περιβάλλον ασφυξίας που καταλήγει στο σάπισμα των ριζών.

Τα συμπτώματα συχνά συγχέονται με αυτά της έλλειψης νερού. Μαραμένα φύλλα, κιτρίνισμα, πτώση ανθών ή γενική χαλάρωση του φυτού μπορεί να εμφανιστούν και στις δύο περιπτώσεις. Η διαφορά βρίσκεται στο χώμα. Αν παραμένει βαριάς υφής, υγρό στην αφή επί πολλές πολλές ημέρες, τότε το πρόβλημα πιθανότατα σχετίζεται με υπερβολική υγρασία.

Σε πιο προχωρημένο στάδιο, τα φύλλα κιτρινίζουν από τη βάση, οι βλαστοί μαλακώνουν και ενδέχεται να εμφανιστεί δυσάρεστη οσμή από το χώμα, ένδειξη ότι οι ρίζες έχουν αρχίσει να σαπίζουν.

Αν το φυτό βρίσκεται σε κασπώ ή δοχείο χωρίς οπές αποστράγγισης και έχει συγκεντρωθεί νερό στον πυθμένα, αφαιρέστε το άμεσα. Αδειάστε το περίσσιο νερό και τοποθετήστε τη γλάστρα σε σημείο όπου θα μπορεί να στραγγίσει ελεύθερα. Αν το είδος του φυτού το επιτρέπει, τοποθετείστε τη γλάστρα σε ηλιόλουστο σημείο ώστε να επιταχυνθεί η διαδικασία. 

Σε περιπτώσεις έντονης υπερβολής, η μεταφύτευση είναι συχνά απαραίτητη. Αφαιρέστε προσεκτικά το φυτό από τη γλάστρα και ελέγξτε τις ρίζες. Υγιείς ρίζες είναι οι λευκές ή ανοιχτόχρωμες και σφιχτές. Αντίθετα, οι σάπιες είναι καφέ, μαλακές και αποκολλώνται εύκολα. Κόψτε τα προβληματικά τμήματα και επαναφυτέψτε σε φρέσκο, καλά στραγγιζόμενο υπόστρωμα, χωρίς να ποτίσετε το φυτό τις πρώτες 2-3 ημέρες, και αφού αφαιρέσετε και τα τυχόν κίτρινα ή μαραμένα φύλλα και βλαστούς. 

Ένα υπερποτισμένο φυτό συχνά δεν είναι αποτέλεσμα μόνο συχνών ποτισμάτων, αλλά και κακής αποστράγγισης. Οι γλάστρες πρέπει να διαθέτουν οπές στη βάση τους και στρώση υλικού, όπως χαλίκι ή διογκωμένη άργιλο, που επιτρέπει στο νερό να απομακρύνεται.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται τα διακοσμητικά κασπώ. Αν χρησιμοποιούνται, θα πρέπει και αυτά να διαθέτουν οπές αποστράγγισης, ειδικά αν βρίσκονται σε εξωτερικό απροστάτευτο σημείο από το νερό της βροχής, που διαφορετικά θα συγκεντρώνεται στον πυθμένα. 

Η αντοχή διαφέρει ανάλογα με το είδος του φυτού και τη διάρκεια που οι ρίζες έχουν εκτεθεί σε υπερβολική υγρασία. Αν μέρος του ριζικού συστήματος παραμένει υγιές, το φυτό μπορεί να επανέλθει με σταδιακή βελτίωση των συνθηκών. Η ανάκαμψη δεν είναι άμεση, συχνά απαιτούνται εβδομάδες μέχρι να εμφανιστούν νέα φύλλα ή βλαστοί.

Σε περιπτώσεις όπου οι ρίζες έχουν καταστραφεί σχεδόν ολοκληρωτικά, η διάσωση δεν είναι πάντα εφικτή. Αν πιστεύετε ότι  έτσι κι αλλιώς το φυτό έχει πλήρως καταρρεύσει, κόψτε ολόκληρο το επίγειο τμήμα του και αφήστε το χώμα να στεγνώσει πλήρως πριν το ξαναποτίσετε. Σε κάποιες περιπτώσεις, ειδικά όταν πρόκειται για γενικά ανθεκτικά είδη και ένα μέρος των ριζών είναι ακόμη ζωντανό, μετά μερικές εβδομάδες θα αρχίσει και πάλι να βλασταίνει. 

Το πότισμα πρέπει να βασίζεται στις ανάγκες του φυτού και τις κλιματολογικές συνθήκες που επικρατούν και όχι σε αυστηρό ημερολόγιο. Ελέγχετε την υγρασία του χώματος πριν ποτίσετε, ελέγχοντας με το χέρι σας και λίγα εκατοστά κάτω από το επιφανειακό χώρο. Αν και αυτό έχει στεγνώσει τότε το φυτό χρειάζεται πραγματικά πότισμα. 

Η παρατήρηση παραμένει το σημαντικότερο εργαλείο. Κάθε φυτό, πέρα από τις γενικές ανάγκες του σε υγρασία, αντιδρά διαφορετικά στις εποχικές αλλαγές, στη θερμοκρασία και στον φωτισμό. Ακόμη και γλάστρες με ομοειδή φυτά, πιθανώς να χρειάζονται διαφορετική συχνότητα ποτίσματος ανάλογα με το σημείο που είναι τοποθετημένες αλλά και το είδος του χώματος που χρησιμοποιείται.