Ο άνθρωπος που έκανε τέχνη ...τα γλυκά
Τούρτες, παγωτά, γλυκίσματα, μηχανές με τσίχλες και καθημερινά αντικείμενα έγιναν τα θέματα μερικών από τους πιο αναγνωρίσιμους πίνακες της αμερικανικής ζωγραφικής του 20ού αιώνα. Ο Γουέιν Τιμπό (Wayne Thiebaud, 1920–2021) ανακάλυψε τη ζωγραφική αξία αυτών των συνηθισμένων εικόνων, δημιουργώντας έργα που ξεχωρίζουν για το χρώμα, το φως και την ιδιαίτερη οργάνωση των σχημάτων.
Από την εμπορική εικόνα στη ζωγραφική
Ο Γουέιν Τιμπό γεννήθηκε το 1920 στη Μέσα της Αριζόνα και μεγάλωσε στη νότια Καλιφόρνια. Από νεαρή ηλικία ενδιαφέρθηκε για τα κόμικς και τα κινούμενα σχέδια, ενώ ξεκίνησε να εργάζεται ως ζωγράφος επιγραφών και μαθήτευσε στα στούντιο της Walt Disney. Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου υπηρέτησε στην αμερικανική Πολεμική Αεροπορία και στη συνέχεια εργάστηκε στη διαφήμιση και την εμπορική εικονογράφηση, πριν στραφεί στις σπουδές καλών τεχνών στα τέλη της δεκαετίας του 1940.
Η εμπειρία αυτή επηρέασε τη μετέπειτα ζωγραφική του. Οι βιτρίνες των καταστημάτων, τα προϊόντα και ο τρόπος παρουσίασής τους ήταν εικόνες με τις οποίες είχε εξοικειωθεί επαγγελματικά και έγιναν αργότερα χαρακτηριστικά θέματα του έργου του. Στη δεκαετία του 1950 άρχισε να διαμορφώνει το προσωπικό του ύφος, ενώ το 1962, με την έκθεσή του στην Allan Stone Gallery της Νέας Υόρκης, απέκτησε ευρεία αναγνώριση.Ο Τιμπό γεννήθηκε στην Αριζόνα και μεγάλωσε κυρίως στην Καλιφόρνια. Εργάστηκε ως σκιτσογράφος, γραφίστας και εικονογράφος, αποκτώντας άμεση επαφή με τον κόσμο της διαφήμισης και της εμπορικής εικόνας.
Η εμπειρία αυτή επηρέασε τη θεματολογία του. Οι βιτρίνες των καταστημάτων, τα προϊόντα και ο τρόπος παρουσίασής τους έγιναν αργότερα αντικείμενα της ζωγραφικής του. Στη δεκαετία του 1950 άρχισε να διαμορφώνει το προσωπικό του ζωγραφικό ύφος, επηρεασμένος τόσο από την παραδοσιακή ευρωπαϊκή ζωγραφική όσο και από τότε σύγχρονους Αμερικανούς καλλιτέχνες. Το 1962, με την έκθεσή του στην Allan Stone Gallery της Νέας Υόρκης, απέκτησε ευρεία αναγνώριση.
Οι διάσημες τούρτες και η τέχνη του χρώματος
Οι τούρτες, οι πίτες και τα παγωτά αποτελούν την πιο γνωστή πλευρά του έργου του. Ο Τιμπό τα παρουσίαζε όπως τα συναντούσε κανείς στις αμερικανικές καφετέριες και στα ζαχαροπλαστεία της εποχής, τοποθετημένα σε σειρές, πάνω σε βάσεις ή μέσα σε προθήκες.
Στον διάσημο πίνακα «Cakes» (1963), δεκατρείς διαφορετικές τούρτες σχηματίζουν μια οργανωμένη σύνθεση. Η επανάληψη των κυκλικών σχημάτων, οι έντονες σκιές και οι χρωματικές αντιθέσεις μετατρέπουν μια συνηθισμένη εικόνα ζαχαροπλαστείου σε ένα ιδιαίτερο ζωγραφικό σύνολο.
Ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιούσε το χρώμα ήταν καθοριστικός. Δούλευε με παχιές στρώσεις χρωμάτων λαδιού, δημιουργώντας επιφάνειες που θύμιζαν την πραγματική υφή της κρέμας και του γλάσου. Παράλληλα, χρησιμοποιούσε διαφορετικά χρώματα στα περιγράμματα των αντικειμένων, προσδίδοντάς τους μια χαρακτηριστική φωτεινότητα.
Το ενδιαφέρον του Τιμπό δεν περιορίστηκε στα γλυκά. Ζωγράφισε σάντουιτς, χοτ ντογκ, μηχανήματα με τσίχλες, παιχνίδια, παπούτσια και άλλα αντικείμενα που αποτελούσαν πολύ κοινές, καθημερινές εικόνες, της ζωής της εποχής στην Αμερική. Ιδιαίτερα οι μηχανές με τις χρωματιστές τσίχλες, τις γυάλινες σφαίρες και τις μεταλλικές βάσεις, του έδιναν τη δυνατότητα να εξερευνήσει τις αντανακλάσεις, τις καμπύλες και τη γεωμετρία των αντικειμένων.
Παρότι οι πίνακές του συνδέθηκαν με την Pop Art, λόγω του ενδιαφέροντός του για αντικείμενα της μαζικής κουλτούρας ο Τιμπό ενδιαφερόταν περισσότερο για τις δυνατότητες της ίδιας της ζωγραφικής παρά για την αναπαραγωγή της εμπορικής εικόνας. Αντιμετώπιζε τις τούρτες, τα γλυκά και τα υπόλοιπα προϊόντα όπως παλαιότεροι διάσημοι ζωγράφοι αντιμετώπιζαν τα αντικείμενα μιας νεκρής φύσης, ενώ τα καθαρά φόντα και η απουσία ανθρώπων προσέδιδαν στις συνθέσεις του μια παράξενη ηρεμία.
Πέρα από τα αντικείμενα της καθημερινότητας
Ο Τιμπό ζωγράφισε και ανθρώπινες, φιγούρες, αστικά τοπία όπως και την ύπαιθρο της Καλιφόρνιας. Ιδιαίτερα γνωστοί είναι οι πίνακές του με τους απότομους δρόμους του Σαν Φρανσίσκο, όπου οι ασυνήθιστες προοπτικές μετατρέπουν την πραγματική πόλη σε σχεδόν γεωμετρικές συνθέσεις.
Παρά τη διαφορετική θεματολογία, σε σχέση πχ με τα διάσημα γλυκά του, η ιδιαίτερη αντίληψή του για το φως, το χρώμα και την οργάνωση των μορφών παρέμεινε σταθερή σε όλα τα έργα του.
Πέθανε το 2021, σε ηλικία 101 ετών, αφήνοντας πίσω του ένα έργο που διατήρησε ζωντανές εικόνες της αμερικανικής καθημερινότητας των δεκαετιών του 1950 και του 1960. Ο ίδιος είχε επίγνωση ότι ο κόσμος που αποτύπωνε στους πίνακές του, με τις καφετέριες, τα ζαχαροπλαστεία και τις γνώριμες βιτρίνες, σταδιακά θα χανόταν, όπως είχαν χαθεί και οι κόσμοι που αποτύπωσαν ζωγράφοι προηγούμενων εποχών. Η αξία της ζωγραφικής του, ωστόσο, ξεπερνά την καταγραφή μιας εποχής. Μέσα από ένα κομμάτι πίτας, ένα φλιτζάνι καφέ ή μια μηχανή με τσίχλες, ανέδειξε την ομορφιά των συνηθισμένων αντικειμένων.
soulouposeto
